TECEMEK!

Ay sonuna yaklaşırken kara kara düşünen ben.

TDK’nın sitesine girdiğinizde sözlükler kısmında birçok sözlük var. Ben genel Türkçe sözlüğü dışındaki sözlükleri bugüne kadar hiç kullanmadım. Tutumlu olmak diye internette arattığımda ise ilginç bir kelimeyle karşılaştım: tecemek. Bu kelime Genel Türkçe Sözlüğünde yok. Büyük Türkçe Sözlüğünde ise “1. Bulup buluşturmak, derleyip toparlamak. 2. Tutumlu olmak, para biriktirmek. 3. Yönetmek, çekip çevirmek.” olmak üzere üç anlama geliyor. Daha ayrıntılı bilgi isterseniz yine sözlükler kısmındaki Türkiye Türkçesi Ağızları Sözlüğünde aratmanız yeterli. Benim üzerinde durduğum ikinci anlamın Ankara ve (Köşker) Kırşehir’de kullanıldığını görebilirsiniz. Doğma büyüme Ankaralı olarak bu kelimeyi hiç duymadığımı itiraf etmeliyim. Belki Ankara’nın daha küçük ve kırsal kesimlerinde kullanılıyordur. Ee bunları niye anlattın Fri derseniz ben de bilmiyorum. Okuduğum bölümün vermiş olduğu bir alışkanlıktır belki de kelimelerin anlamına, kökenine takılmak. Ama bu yazının asıl konusu benim her anlamda tecemeyi becerememem.

İlkokul yıllarımda kalemliğim olduğu halde yenisini istemiştim. Annem de doğal olarak almamıştı. Ben de para biriktirip almaya karar vermiştim. O zamanlar harçlık almıyordum. Okulum eve yakındı ve çoğu öğrenci yakında oturuyordu. Öğle yemeği için eve gidiyorduk. Para harcamam gereken bir durum olmadığı için de harçlık verme gereği duymamışlardı. Annem alışverişe gittiğinde eve istediğim abur cuburu aldığı için de büfeye, markete bir şey almaya gitmezdim ki elime para geçsin. Yine de azmettim, biriktirdim ve kalemliğime kavuştum.

Lisede ise harçlık aldığım halde yapamadım onu. Bir hafta az bir şey arttırsam, sonraki hafta harcıyordum. Orada unuttum tutumlu olmayı. Üniversitede ise harcadığıma yetişemez oldum. Hele bir de kredi kartı diye bir illete bulaştım ki olmayan parayı harcamaya başladım. Kartı ailemden habersiz aldım. Pek hoşnut olmadılar ama kendim harcayıp ödediğim için çok üzerinde durmadılar. Bir süre sonra ise kendim ödeyemez duruma gelince söylenmeye ve elimden almakla tehdit etmeye başladılar. Haklıydılar. Zira o kartlar kontrolsüz bir harcamaya itiyor insanı. Bir kez de sınırı geçerseniz geri dönüşü zor oluyor. Kredi kartı borcu altında ne yapacağını şaşıran, evine haciz gelen insanlar var. Bu çağda kolaylık gibi görünse de kontrolsüz kullanımda başınıza beladan başka bir şey değil. Bu yüzden durdum ve düşündüm. Paramı nereye, neye harcıyorum? Aldığım cevapların çoğundan ve alamadığım cevapların hiçbirinden -genellikle nereye harcadığımı bilmiyordum- memnun kalmadım. Tablo hiç hoşuma gitmeyince tutumlu olabilmek için elimden geleni yapmaya karar verdim. Bir şey alırken hep “Gerekli mi?” diye sordum. Çok etkili olmadı. Bir şekilde bahaneler bulup kendimi almaya ikna ediyordum. Sonra da ay sonu nasıl gelecek diye kara kara düşüncelere dalıyordum. Babama başvurursam bir ton söylenme ve nutuk işiteceğim ise dünden belliydi.

Hala çok tutumlu biri değilim. Her anlamda tecemek bana göre değil. Kabul etmeliyim ki parayı sevmesem de harcamayı seviyorum. Yine de biraz toparladım. Bozukluklarımı kumbarama atıyorum. Birikim yapmak istediğim miktarı ise güvenilir Anne Bankasına yatırıyorum. Çok pahalı ürünlerden uzak duruyorum. Bir şey alırken para dökmenin mantığı yok. Lüks ya da marka merakım da yok Allah’tan. İşin içinden hiç çıkamazdım yoksa. Ve illa harcayacağım diyorsam ya kitap ya da sevdiklerime hediye alıyorum. En azından iyi bir yere harcadığım için içim rahat oluyor. Ağzımda altın kaşıkla doğmadım sonuçta. Zengin olmak gibi planlarım da yok. Sadece orta halli bir babanın tutumlu kızı olmak istiyorum.